Rozliczenia · 2026
Chorobowe i zasiłki — od czego się je liczy
Świadczenia chorobowe liczy się od podstawy wymiaru, którą stanowi przeciętne wynagrodzenie z 12 miesięcy poprzedzających niezdolność, pomniejszone o 13,7% tytułem składek finansowanych przez pracownika (art. 36 ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa). Nie od pensji z bieżącego miesiąca i nie od kwoty brutto.
| Na rękę miesięcznie | 7 146,89 zł |
|---|---|
| Składki i podatek miesięcznie | 2 853,11 zł |
| Łączne obciążenie | 41% |
Wpisz własne dane w formularzu wyżej — wynik przeliczy się od razu.
Trzy rzeczy, które psują większość wyliczeń
Podstawą jest średnia z dwunastu miesięcy, a nie pensja z miesiąca, w którym zachorowałeś. Przy zmiennych premiach robi to realną różnicę w obie strony.
Od średniej odejmuje się 13,7%. To suma składek emerytalnej, rentowej i chorobowej finansowanych przez pracownika. Liczenie osiemdziesięciu procent od brutto zawyża wynik o ponad trzynaście procent.
Stawkę dzienną dzieli się przez 30 — zawsze, także w lutym i w miesiącach trzydziestojednodniowych. Zaokrągla się ją do groszy, a dopiero potem mnoży przez liczbę dni.
Ile procent i kiedy
| Choroba, także pobyt w szpitalu | 80% |
|---|---|
| Ciąża, wypadek w drodze do pracy, badania dawców | 100% |
| Urlop macierzyński | 100% |
| Urlop rodzicielski | 70% |
| Wariant uśredniony za cały okres | 81,5% |
| Zasiłek opiekuńczy | 80% |
Do 31 grudnia 2021 pobyt w szpitalu dawał tylko 70%. Od 2022 roku jest zrównany z chorobą w domu — zmiana art. 11 ustawy zasiłkowej.
Wariant uśredniony przy macierzyńskim
Zamiast 100% przez okres urlopu macierzyńskiego i 70% przez rodzicielski można wybrać 81,5% przez cały czas. Warunkiem jest złożenie wniosku w terminie 21 dni od porodu.
Wybór jest jednorazowy i nieodwracalny. Wariant uśredniony daje więcej na początku i mniej później; łączna kwota jest zbliżona, ale rozkłada się inaczej. Przy planowanym wcześniejszym powrocie do pracy zwykle korzystniej wypada wariant podstawowy.
Kto płaci i przez ile dni
Przez pierwsze 33 dni niezdolności w roku kalendarzowym płaci pracodawca — to wynagrodzenie chorobowe z art. 92 Kodeksu pracy. Dla pracowników po 50. roku życia okres ten wynosi 14 dni. Od 34. albo 15. dnia wypłaca ZUS zasiłek chorobowy.
Okres zasiłkowy to 182 dni, a przy gruźlicy i niezdolności w okresie ciąży — 270 dni.
Okres wyczekiwania
Prawo do zasiłku nabywa się po 30 dniach nieprzerwanego ubezpieczenia przy etacie i po 90 dniach przy ubezpieczeniu dobrowolnym, czyli przy zleceniu i działalności gospodarczej.
To jest powód, dla którego dopisanie się do składki chorobowej na dzień przed potrzebą nic nie daje — porównanie form zatrudnienia opisuje, ile ta różnica kosztuje w praktyce.
Dolna granica podstawy
U pracownika zatrudnionego na pełen etat podstawa nie może być niższa niż minimalne wynagrodzenie pomniejszone o te same 13,7%, czyli 4 147,10 zł w 2026 roku. Dotyczy to na przykład osób, które w poprzednich miesiącach korzystały z urlopu bezpłatnego.
Czego kalkulator nie obejmuje
Składników zmiennych — premii, prowizji, nagród — które wchodzą do podstawy według odrębnych zasad, po uzupełnieniu za dni nieprzepracowane. Nie obejmuje też sytuacji, w której podstawa była już wcześniej ustalona i nie podlega przeliczeniu, bo przerwa między zasiłkami była krótsza niż miesiąc.