Ulgi · 2026
IP Box — 5% dla twórców oprogramowania
Preferencyjna stawka na dochód z kwalifikowanych praw własności intelektualnej. Brzmi jak pięć procent zamiast dziewiętnastu, ale w rzeczywistości dotyczy tylko części dochodu i wymaga spełnienia warunków, o których łatwo się dowiedzieć za późno.
Trzy rzeczy, zanim policzysz
Ulga dotyczy części dochodu, nie całości. Kwalifikowany jest dochód z prawa własności intelektualnej wytworzonego w ramach działalności badawczo-rozwojowej — dla programistów to autorskie prawo do programu komputerowego, wymienione w art. 30ca ust. 2 pkt 8 ustawy o PIT. Praca utrzymaniowa, wdrożenia i konsultacje zwykle się nie kwalifikują i trzeba je z rozliczenia wyłączyć.
Ewidencję trzeba prowadzić od początku. Wymaga jej art. 30cb ustawy o PIT: musi pozwalać wyodrębnić każde kwalifikowane prawo, przypisać mu przychody i koszty oraz wyodrębnić koszty istotne dla wskaźnika nexus. Przy księdze przychodów i rozchodów prowadzi się ją poza księgą, zwykle w arkuszu kalkulacyjnym.
Brak ewidencji wyklucza ulgę nawet wtedy, gdy wszystkie pozostałe warunki są spełnione — tak KIS w interpretacji 0115-KDIT2-1.4011.405.2019.2.KK. Sporządzenie jej dopiero na potrzeby rozliczenia nie wystarcza. Część sądów administracyjnych zaczęła kwestionować wymóg prowadzenia jej na bieżąco, ale to nie jest jeszcze linia, na której da się bezpiecznie oprzeć.
Ryczałt wyklucza IP Box. Preferencja dotyczy dochodu, a ryczałt liczy się od przychodu. Wybór ryczałtu na dany rok zamyka tę drogę do końca roku.
Wskaźnik nexus
Kwalifikowany dochód mnoży się przez wskaźnik nexus, liczony według wzoru z art. 30ca ust. 4 ustawy o PIT. Do licznika wchodzą koszty własnej działalności badawczo-rozwojowej oraz nabycie jej wyników od podmiotów niepowiązanych, pomnożone przez 1,3. W mianowniku dochodzą jeszcze nabycie od podmiotów powiązanych i nabycie samego kwalifikowanego prawa. Gdy wynik przekroczy jeden, przyjmuje się jeden.
W praktyce oznacza to, że własna praca i koszty bezpośrednie działają na korzyść, a kupowanie gotowych praw — przeciwnie. U programisty pracującego samodzielnie wskaźnik wychodzi zwykle jeden, ale przy podwykonawcach trzeba go policzyć.
Nie wszystko wchodzi do wskaźnika: art. 30ca ust. 5 wyłącza koszty niezwiązane bezpośrednio z kwalifikowanym prawem, w szczególności odsetki, opłaty finansowe i koszty nieruchomości. KIS wyłączył na tej podstawie nawet wydatki na energię elektryczną (0112-KDSL1-2.4011.269.2025.2.PS).
Nasz kalkulator zakłada wskaźnik równy jeden. Jeśli u ciebie jest niższy, realna korzyść będzie mniejsza.
Dlaczego prawie wszyscy występują o interpretację
Ocena, czy konkretna praca jest działalnością badawczo-rozwojową i czy jej efekt jest kwalifikowanym prawem, nie wynika wprost z przepisu — zależy od faktycznego zakresu. Interpretacja indywidualna Krajowej Informacji Skarbowej kosztuje niewiele i zdejmuje ryzyko zaległości za kilka lat wstecz.
Przy stawce ulgi rzędu kilkudziesięciu tysięcy złotych rocznie to jest najtańsza część całego przedsięwzięcia. Ten kalkulator pokazuje skalę korzyści, żeby dało się ocenić, czy w ogóle warto się tym zajmować — nie zastępuje ani interpretacji, ani doradcy.
Kiedy zobaczysz pieniądze
Nie w trakcie roku. Zaliczki płacisz według zwykłej stawki, a preferencję stosujesz dopiero w zeznaniu rocznym, wykazując dochód z kwalifikowanego prawa (art. 30ca ust. 11 ustawy o PIT). Korzyść przychodzi więc jako zwrot po złożeniu zeznania, a nie jako wyższa wypłata co miesiąc.