Przejdź do treści
Ile zostaje

Konsultant IT na ryczałcie: 12% czy 8,5%?

Stawka ryczałtu dla osoby wykonującej zawód „konsultant it” w ramach działalności gospodarczej wynosi 12% przychodu (stan na 2026 rok, art. 12 ust. 1 pkt 2b lit. b (12%) albo art. 12 ust. 1 pkt 5 lit. a (8,5%) ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym). Przypisanie jest sporne: przy innym zakresie usług właściwa może być stawka 8,5%.

Doradztwo przy wyborze i wdrażaniu rozwiązań informatycznych.

Typowe grupowanie PKWiU: 62.02 albo 70.22. Podstawa: art. 12 ust. 1 pkt 2b lit. b (12%) albo art. 12 ust. 1 pkt 5 lit. a (8,5%).

Stawka sporna

Realnie wchodzą w grę dwie stawki, zależnie od tego, co dokładnie robisz.

Klasyczny przypadek, w którym dwie osoby z identyczną nazwą stanowiska mają różne stawki. Uwaga na trzecią możliwość: doradztwo związane z zarządzaniem (PKWiU ex dział 70) to 15% według art. 12 ust. 1 pkt 2 lit. m.

Ile zostaje przy tej stawce

Ryczałt liczy się od przychodu, nie od dochodu — koszty firmowe nie obniżają podatku. Dlatego opłaca się tym bardziej, im mniej masz kosztów.

Na rękę miesięcznie, przy zerowych kosztach firmowych
Na fakturzeRyczałt 12%EtatRóżnica
8 000 zł4 563,74 zł5 783,50 zł-1 220 zł
12 000 zł8 083,74 zł8 489,28 zł-406 zł
15 000 zł10 723,74 zł10 016,67 zł+707 zł
20 000 zł15 123,74 zł12 562,20 zł+2 562 zł
25 000 zł19 523,74 zł15 204,13 zł+4 320 zł
30 000 zł23 299,11 zł18 081,83 zł+5 217 zł

Od jakiej kwoty bije etat

Ryczałt bije etat od 13 094 zł

miesięcznie na fakturze, przy zerowych kosztach firmowych i dużym ZUS

Poniżej tej kwoty więcej zostaje na etacie — i to zanim doliczysz urlop, chorobowe oraz łatwiejszą drogę do kredytu.

Dlaczego w sieci krążą różne stawki

Szukając tej stawki, trafisz na sprzeczne odpowiedzi. Podsumowanie wyszukiwarki poda jedną liczbę, blog biura rachunkowego drugą, a forum trzecią — i żadna z nich nie musi być błędem.

Powód jest taki, że przepis nie przypisuje stawki do nazwy zawodu, tylko do rodzaju faktycznie świadczonej usługi i jej klasyfikacji PKWiU. Dwie osoby o tym samym tytule zawodowym mogą więc podlegać dwóm różnym stawkom, obie zgodnie z prawem. Autor, który zna tylko jeden z tych przypadków, w dobrej wierze poda jedną liczbę.

Do tego dochodzą opracowania nieaktualne. Definicja wolnego zawodu zmieniała się w 2021 i 2022 roku, a teksty napisane wcześniej zwykle nie zostały poprawione — i bywają streszczane przez narzędzia automatyczne.

Ten sam spór dotyczy innych zawodów: Analityk IT · Tester oprogramowania. Granica przebiega tam w tym samym miejscu, więc argumenty z interpretacji bywają wymienne.

Ile kosztuje ta niepewność

Dwie stawki w grze oznaczają dwie różne kwoty podatku. Poniżej różnica w skali roku — jeśli wychodzi więcej niż koszt interpretacji indywidualnej, odpowiedź, co się opłaca, jest oczywista.

Różnica między stawką 8,5% a 12%, w skali roku
Na fakturze miesięczniePrzy 8,5%Przy 12%Różnica rocznie
8 000 zł4 761,74 zł4 563,74 zł2 376 zł
12 000 zł8 421,74 zł8 083,74 zł4 056 zł
15 000 zł11 166,74 zł10 723,74 zł5 316 zł
20 000 zł15 741,74 zł15 123,74 zł7 416 zł
25 000 zł20 316,74 zł19 523,74 zł9 516 zł
30 000 zł24 255,53 zł23 299,11 zł11 477 zł

Ryczałt dla konsultantów IT w 2026 roku nie ma więc jednej stawki: w grę wchodzą 12% i 8,5%, a rozstrzyga zakres faktycznie świadczonych usług.

Składki a emerytura

Przy dużym ZUS-ie składka emerytalna wynosi 1 103,27 zł miesięcznie i trafia na twoje konto w ZUS. Jak z zapisanych składek powstaje emerytura, pokazuje kalkulator emerytury ze stanu konta.

Przez 24 miesiące składek preferencyjnych podstawa może wynosić tylko 30% minimalnego wynagrodzenia. Przy takiej podstawie każdy miesiąc wlicza się do stażu uprawniającego do najniższej emerytury w 30%, więc 24 miesiące dają 7,2 miesiąca stażu. W czasie ulgi na start staż nie rośnie wcale. Sprawdź, ile lat stażu do najniższej emerytury już masz.

Ta sama zasada dotyczy Małego ZUS-u Plus. Jego podstawa zależy od dochodu z poprzedniego roku i przy niższych dochodach wypada poniżej minimalnego wynagrodzenia — wtedy każdy miesiąc również liczy się do stażu tylko w części (art. 87 ust. 3 ustawy o emeryturach i rentach z FUS).

Dwa zastrzeżenia. Zasada wpływa na staż wymagany do gwarancji najniższej emerytury, a nie na wysokość samej emerytury, którą wyznaczają zebrane składki. I nie stosuje się jej, gdy podstawa spadła poniżej minimalnego wskutek wynagrodzenia chorobowego albo zasiłków (art. 87 ust. 4).

O stawce decyduje usługa, nie nazwa zawodu

Urząd patrzy na klasyfikację PKWiU tego, co faktycznie robisz, a nie na to, jak nazywasz swoje stanowisko ani co wpisałeś w CEIDG. Dwie osoby z identycznymi wizytówkami mogą mieć różne stawki, jeśli różnią się zakresem umowy.

Przy wątpliwościach jedynym pewnym rozstrzygnięciem jest interpretacja indywidualna Krajowej Informacji Skarbowej. Ten serwis pokazuje, jak stawki przekładają się na pieniądze — nie rozstrzyga klasyfikacji i nie zastępuje doradcy podatkowego.

Zobacz wszystkie zawody →