Przejdź do treści
Emerytura: kapitał początkowy

Ile lat stażu do najniższej emerytury

Najniższa emerytura wynosi od 1 marca 2026 r. 1 978,49 zł brutto, a ZUS podwyższa do niej świadczenie tylko kobiecie, która ukończyła 60 lat i ma co najmniej 20 lat okresów składkowych i nieskładkowych, oraz mężczyźnie, który ukończył 65 lat i ma ich co najmniej 25 (art. 87 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS). Miesiące po 1998 roku, w których składki liczono od podstawy niższej niż minimalne wynagrodzenie — na przykład przy składkach preferencyjnych w działalności gospodarczej — wlicza się do tego stażu tylko częściowo (art. 87 ust. 3).

Co wlicza się do stażu

Staż tworzą dwa rodzaje okresów. Okresy składkowe to te, za które opłacono składki na ubezpieczenie społeczne albo za które nie trzeba było ich opłacać — według objaśnień ZUS na przykład praca na umowę o pracę, prowadzenie działalności gospodarczej i czynna służba wojskowa. Okresy nieskładkowe to między innymi pobieranie zasiłku chorobowego lub opiekuńczego, świadczenia rehabilitacyjnego oraz ukończone studia wyższe.

Okresy nieskładkowe wlicza się najwyżej w wymiarze jednej trzeciej okresów składkowych (art. 5 ust. 2, który przy gwarancji stosuje się odpowiednio). Ten limit liczymy od okresów składkowych ustalonych już z uwzględnieniem niskiej podstawy — tak odczytujemy odpowiednie stosowanie tego przepisu.

Okresy opłacania składek rolniczych, za które ZUS ustalił zwiększenie emerytury, też wliczają się do okresów składkowych (art. 87 ust. 1a).

Miesiące z niską podstawą składek

Od 1999 roku liczy się nie tylko to, czy składki były płacone, ale też od jakiej kwoty. Miesiąc, w którym podstawa składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe była niższa od minimalnego wynagrodzenia, wlicza się do stażu w części równej stosunkowi tej podstawy do minimalnego wynagrodzenia (art. 87 ust. 3). Podstawa w wysokości połowy minimalnego wynagrodzenia daje więc pół miesiąca stażu.

Przykład: składki preferencyjne. Przedsiębiorca może przez 24 miesiące płacić składki od podstawy wynoszącej 30% minimalnego wynagrodzenia (art. 18a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych). Do stażu uprawniającego do najniższej emerytury te 24 miesiące wliczą się jako 7,2 miesiąca. Wcześniejsza, sześciomiesięczna ulga na start zwalnia ze składek na ubezpieczenia społeczne, więc w tym czasie staż w ogóle nie rośnie.

Zasada nie działa wstecz: okresy składkowe sprzed 1999 roku liczą się w całości, niezależnie od zarobków. Nie stosuje się jej też do miesięcy, w których podstawa spadła z powodu zasiłku chorobowego lub wypadkowego, świadczenia rehabilitacyjnego albo wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy, a także gdy podstawą był zasiłek stały z pomocy społecznej, świadczenie pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy lub zasiłek dla opiekuna (art. 87 ust. 4). Takie miesiące wpisz w kalkulatorze jako liczone w całości.

Policz swój staż

Płeć
Okresy składkowe przed 1999 rokiem

Liczą się w całości, bez względu na zarobki.

Okresy składkowe od 1999 roku — podstawa co najmniej minimalne wynagrodzenie

Na przykład etat z pensją co najmniej minimalną albo działalność ze zwykłymi składkami. Tu wpisz też miesiące obniżone przez zasiłek chorobowy i pozostałe wyjątki z art. 87 ust. 4.

Okresy od 1999 roku z podstawą niższą niż minimalne wynagrodzenie

Dla każdego okresu podaj liczbę miesięcy i podstawę jako procent minimalnego wynagrodzenia — składki preferencyjne to 30%, praca na pół etatu za minimalną pensję to 50%.

Okresy nieskładkowe

Zasiłek chorobowy lub opiekuńczy, świadczenie rehabilitacyjne, ukończone studia wyższe. Wliczą się najwyżej do jednej trzeciej okresów składkowych.

Staż to nie wszystko

Gwarancja działa tylko wtedy, gdy emerytura wyliczona ze składek i kapitału początkowego jest niższa od 1 978,49 zł. Wtedy ZUS dopłaca różnicę z budżetu państwa. Zobacz, jak policzyć emeryturę ze stanu konta.

Podwyższenie nie przysługuje, jeżeli emeryt ma przychód z pracy lub działalności wyższy od kwoty podwyższenia (art. 87 ust. 5), ani przy prawie do emerytury wojskowej, policyjnej lub rolniczej (art. 87 ust. 5a).

ZUS liczy staż co do dnia, a kalkulator — w miesiącach. Jeśli wynik wypada blisko granicy, sprawdź dokładne daty w dokumentach. Ile składek płacisz dziś i od jakiej podstawy, pokaże kalkulator Ile zostaje.

Następne pytanieW którym miesiącu złożyć wniosek o emeryturę?